Mode als protest

Kan kleding een boodschap overbrengen? In eerste instantie denk je misschien aan T-shirts met een sprekende slogan. Maar meestal springt de boodschap echter niet zo direct in het oog. De merken die je draagt, de winkels waar je shopt en de manier waarop je iets draagt, vertellen allemaal minstens evenveel als die opzichtige slogan.Iedereen in de Westerse samenleving draagt kleren. Kleding kan uiting geven aan het individu, maar toont ook tot welke groep iemand behoort. Voor veel jongeren is kleding een belangrijk onderdeel van hun identiteit. Hun outfit vertelt anderen waar ze voor staan, waar ze van houden en tot welke subcultuur ze behoren. Veel subculturen ontstaan als een vorm van sociaal en politiek protest. Zowel de rock&roll (’50) en de flowerpower (’60-‘70’), als de punkbeweging (’70-’80) hingen samen met een specifieke kledingstijl en zetten zich af tegen de vorige generaties en de sociale wantoestanden van hun tijd.

De laatste jaren is het dragen van tweedehandskleding steeds hipper. Op die manier verzetten jongeren zich tegen de consumptiemaatschappij en de wegwerpcultuur. Hoewel een toenemend aantal mensen in Westerse landen stilstaan bij de impact van hun koopgedrag op mens en milieu, blijven zij nog steeds een grote minderheid. Veel mensen gooien elk seizoen hun kleren weg om de allernieuwste trends te volgen. Om dat vol te houden zweren veel mensen bij de redenering hoe goedkoper, hoe beter, zonder daarbij al te veel stil te staan bij de vervuiling en uitbuiting die daarmee samengaat. De ellenlange rijen bij de opening van een nieuw Primark-filiaal vormen het perfecte bewijs.

Campagnes van organisaties zoals Gent Fair Trade, Schone Kleren, Oxfam en 11.11.11. proberen mensen bewust te maken van de ecologische en maatschappelijke gevolgen verbonden aan de productie van (goedkope) kleding. De laatste jaren neemt het aantal winkels die uitsluitend Fair Trade en ecologische mode verkopen alsmaar toe. Aangezien duurzaam produceren meer geld kost, liggen de prijzen in deze winkels aanzienlijk hoger dan in de grote ketens. Voor veel jongeren vormt dat een drempel. Om toch met een duurzame outfit te kunnen paraderen schuimen zij tweedehandswinkels en rommelmarkten af.

Het succes van de tweedhandsketen Think Twice en initiatieven zoals Vlömarkt, bewijzen dat hergebruiken hip is. Think Twice heeft ondertussen meerdere filialen in Brussel, Antwerpen en Gent. Vlömarkt is een initiatief van een aantal studenten aan de UGent. Elk semester organiseren ze een aantal Closet Sales om hun medestudenten bewust te maken van de problemen verbonden aan de mode-industrie. Tweedehandskledij leent zich bovendien perfect om een unieke outfit samen te stellen. Met een originele vondst van op de rommelmarkt is de kans dat je iemand tegenkomt met exact dezelfde outfit aanzienlijk kleiner, dan als je bent gaan winkelen in de H&M.

Door oude kleren een nieuw leven te geven, tonen jonge mensen dat ze het belangrijk vinden om hun ecologische voetafdruk te beperken. Tegelijkertijd verzetten ze zich tegen de consumptiemachine en de wanpraktijken in de productie van goedkope kleding. Het gaat dus niet enkel om uiterlijk vertoon, maar om een levensvisie, waarin het maken van bewuste en duurzame keuzes centraal staat. Aangezien Graffiti vzw jonge mensen aanmoedigt om met een kritische blik naar de wereld te kijken, steunen wij deze beweging voor de volle 100%. Om deze duurzame levensvisie verder te verspreiden onder kinderen en jongeren hebben we ons bij de herwerking van de mode workshops Al die accessoires en Ecochique laten inspireren door deze beweging. Vanaf dit najaar kunnen kinderen en jongeren bij Graffiti vzw terecht om te leren hoe ze met simpele upcycletechnieken hun oude kleren omtoveren tot hippe must haves.